I6.jpgl1.jpgl2.jpgl3.jpgl4.jpgl5.jpgl7.jpg

Wat groeit er langs de Vaart?
wilgenroosje met zaadbaard niet aan de vaartEen oplettende lezer wees me erop dat de foto die de vorige keer – over het knikkend wilgenroosje - bij de column stond van het harig wilgeroosje was. Ik dank de lezer voor deze correctie. Hij heeft gelijk. Ik heb moeite mezelf deze fout te vergeven. Om de zaak weer wat recht te trekken – voorwaar geen eenvoudige klus zonder de verwarring groter te maken wat me wellicht zal lukken (de verwarring groter maken) - hierbij het verhaal over het harig wilgeroosje en een foto van het knikkend wilgeroosje (met bij voorbaat excuus voor de verwarring). Complicatie daarbij is dat ik geen foto van het knikkend wilgeroosje aan onze vaart heb, maar wel aan een andere onbekende vaart waarmee ik een basis principe van deze column – dat de foto langs onze vaart moet zijn genomen – noodgedwongen voor één keer laat varen. Ook was er een lezeres die haar steun uitsprak voor het knikkend wilgeroosje als beeldmerk voor de Smildes. Deze steunbetuiging geldt wellicht ook voor het harig wilgeroosje. Wat me bij dit alles tot troost strekt, is de overtuiging dat het harig wilgenroosje (Epilobium hirsutum) zo mogelijk nog mooier is dan het knikkend wilgenroosje. Het harig wilgenroosje is algemeen voorkomend en een vaste plant uit de teunisbloemfamilie (Onagraceae). Epilobium is van oorsprong een Oud-Griekse naam: epi (op), lobos (hauw of peul) en ion (een viool). Hirsutum betekent ruwharig. Mogelijk onder invloed van de klimaatverandering breidt de plant zich naar het noorden uit. Harig wilgenroosje heeft een areaal dat zich uitstrekt van de warmere delen van Europa en Azië tot in Afrika toe. Zo werd in 1980 de plant op het Schotse eiland Skye nog niet waar genomen, terwijl de plant daar anno 2004 veel voorkomt. Dat deze nu ook in Noord-Amerika voorkomt is te danken aan invoer door de mens. Wie in het geval van het harig wilgenroosje de eer toekomt is onbekend. Harig wilgenroosje, maar ook de andere Basterdwederikken, kunnen nieuwe terreinen snel koloniseren. Je ziet dat bij droogvallende gronden die ontstonden in de zeearmen toen ze droogvielen en ontzilt raakten. Doordat harig wilgenroosje aan de uiteinden van de uitlopers van de wortelstok overwinteringsknoppen maakt, is een langdurige overleving op zo'n gekoloniseerde plek goed mogelijk. Harig wilgeroosje is gewijd aan Sint-Antonius. In Lapland en IJsland werd er thee van getrokken. Het werd vroeger gebruikt bij darmstoornissen en om inwendige bloedingen te voorkomen of te stelpen. Maar later bleek de plant giftig en darmkrampen te veroorzaken. Vergissen is menselijk. Maar dit bewijst wel dat we vaak niet zonder de wetenschappelijke methode kunnen om vast te stellen of iets werkt zoals er beweerd wordt. Het harig wilgenroosje is de waardplant voor onder andere de wants Dicyphus epilobii (familie Miridae) die monofaag van de plant leeft, en diverse vlinders zoals diverse soorten uit het geslacht Mompha (familie Cosmopterigidae), Scythris inspersella (Scythrididae) en Deilephila elpenor (Sphingidae). Ook schijnt het merg van deze plant vroeger gebruikt te zijn om lamp- en kaarsenpitten van te maken. Ga ik eens proberen. Neiskrant. PS1 een foto in kleur vindt u op www.bovensmildeonline.nl. Let op de afgebeelde foto is die van een knikkend wilgenroosje aan een andere vaart dan de onze!! Voor informatie over het knikkend wilgenroosje en een foto van het harig wilgenroosje zie Smildeger Neiskrant van vorige week.