I6.jpgl1.jpgl2.jpgl3.jpgl4.jpgl5.jpgl7.jpg
Wat groeit er langs de Vaart? 
 
ORCHIDEE vleeskleurigNou, deze plant is het ultieme bewijs dat een ander, natuurlijker groen beheer goed is voor de diversiteit. Ik was natuurlijk zeer aangenaam verrast toen ik deze plant  aantrof. Of eigenlijk is het passender te zeggen dat een scheut vreugde door me heen flitste. Welke plant betreft het? Het is een orchidee, de vleeskleurige orchis  (Dactylorhiza incarnata)  volgens mij. Dactylorhiza is afgeleid van het Oud-Griekse dactylus (teen of vinger) en rhiza (wortel). Dat slaat op de vingervormige wortelknollen. De Nederlandse naam ‘handekenskruid’ verwijst daar ook naar: de knollen lijken op een hand met vingers. Incarnata betekent "vleeskleurig" (denk  aan ‘incarnatie’). De plant is vrij zeldzaam (staat  op de rode lijst) en wordt wettelijk beschermd. Dat ik deze plant aan de Vaart aantref is  een flinke oppepper voor mijn motivatie om de plantenwereld langs de Vaart in kaart te  brengen. De Griekse filosoof Theophrastus was in 300 v. Chr. de eerste die het geslacht  besprak. Vanwege de vorm van de dubbele wortelknol gaf hij de naam Orchis (όρχις),  wat teelbal betekent. Een hardnekkig bijgeloof hield vol dat vrouwen die de harde en  sappige knol van de plant aten een zoon zouden krijgen. De Duitse naam Knabenkraut verwijst ook naar deze mare. De wortels bevatten een voedzaam, zetmeelachtig polysacharide. Door ze te drogen en te vermalen wordt een fijn wit poeder verkregen dat salep heet (van het Arabische 'sahlap' dat 'vossentestikels'  betekent). Salep is ook de naam van de drank waarin het poeder verwerkt is. Dat werd origineel in Turkije en de Levant vervaardigd. Vóór de komst van koffie en  thee verspreidde het gebruik ervan zich naar het westen van Europa. De drank werd ook als geneesmiddel en afrodisiacum (liefdesdrank) gebruikt. Ik stop met  woorden om extra ruimte te geven aan het beeld van deze prachtige plant, een juweel aan het sieraad dat onze Vaart nu eenmaal is.